Fon Fiyatı ve Kesim Saati — Geç Gelen Emir Kimin Parasıyla Kazandı?

Bir kavanozdaki şekerleri tahmin etme yarışması var. Tahminler, kavanoz sayılmadan önce kapanır. Sayım bittikten sonra gelen bir “tahmini” kabul etmek, cevabı bilen birinden tahmin almaktır.

Fon fiyatı gün sonunda belli olur

Bir yatırım fonunun birim fiyatı, yani birim pay değeri?Terimin tanımını açbirim pay değeriBir fonun varlıklarının gün sonu değerinin pay sayısına bölünmesiyle bulunan fiyat (NAV). Gün sonunda hesaplanır.Sözlükte gör →, fonun içindeki varlıkların gün sonu değerinin pay sayısına bölünmesiyle bulunur. Bu hesap, piyasa kapandıktan sonra yapılır.

Gün içinde verilen alım emirleri, o akşam hesaplanacak fiyattan işlem görür. Emir verilirken fiyat henüz bilinmez; buna ileri fiyatlama?Terimin tanımını açileri fiyatlamaFon emirlerinin, emir anında henüz bilinmeyen bir sonraki birim pay değerinden işlem görmesi. Bilinen bilgiyle fon sahiplerinden kazanç taşınmasını önler.Sözlükte gör → denir.

Kesim saati

Fon, emirleri belli bir saate kadar bugünün fiyatına alır; bu saate kesim saati?Terimin tanımını açkesim saatiBir fonun emirleri bugünün fiyatına aldığı son an. Sonra gelen emir bir sonraki iş gününün fiyatından işlem görür.Sözlükte gör → denir. Kesimden sonra gelen emir, bir sonraki iş gününün fiyatından işlem görür.

Zaman damgası kaydın parçasıdır

Hangi emrin kesimden önce geldiği, emrin geldiği anla belirlenir. Bu an, emir sisteme girdiği anda kalıcı olarak kaydedilir ve fiyatlama yalnızca bu kayda bakar.

Sonradan elle değiştirilebilen bir zaman damgası, kesim saatini anlamsız kılar. Değişiklik gerekirse, eski kayıt silinmez; değişiklik nedeniyle ve kimin yaptığıyla birlikte ayrıca kaydedilir.

Kendin gör

1. Varsayılanla oynat. Kapanıştan sonra gelen emir bugünün fiyatından girdi: eski yatırımcılardan 5.000 TL aktarıldı.
2. “Kesim saati uygulanıyor”u aç. Aynı emir yarının fiyatından girdi; kimseden bir şey aktarılmadı.
3. Emri “kesim saatinden önce” yap. Bugünün fiyatından girdi; haber henüz yokken verilen bir emirdi, kazancı adil.

Tuzaklar

Saat dilimi. Kesim saati fonun bulunduğu yerin saatine göredir. Emirleri UTC ile kaydeden sistem, kesimi karşılaştırırken doğru saat dilimine çevirmeyi unutmamalı.

Kanal gecikmesi. Mobil uygulamadan verilen emir, ana sisteme birkaç saniye geç ulaşabilir. Hangi anın esas alınacağı, emrin müşteriden çıktığı an mı yoksa sisteme vardığı an mı, kuralda yazılı olmalı.

Tatil ve yarım gün. Fonun yatırım yaptığı piyasa tatildeyse fiyat hesaplanmayabilir. Bu günlerde gelen emirlerin hangi fiyattan gireceği önceden belli olmalı.

Aşağıda bir fon emrinin hangi fiyat gününe gireceğini belirleyen parça var: geliş anı kaydedilir, fonun saat dilimine çevrilir ve kesimle karşılaştırılır.

1
package com.bank.fund;
2

3
import java.math.BigDecimal;
4
import java.time.Instant;
5

6
/** receivedAt is stamped when the order enters the system and never edited. */
7
public record FundOrder(String orderId, String fundCode, BigDecimal amountTl, Instant receivedAt) {}

1
package com.bank.fund;
2

3
import java.time.Instant;
4
import java.time.LocalDate;
5
import java.time.LocalTime;
6
import java.time.ZoneId;
7
import java.time.ZonedDateTime;
8

9
public final class PricingDay {
10

11
    private final ZoneId fundZone;
12
    private final LocalTime cutOff;
13
    private final BusinessCalendar calendar;
14

15
    public PricingDay(ZoneId fundZone, LocalTime cutOff, BusinessCalendar calendar) {
16
        this.fundZone = fundZone;
17
        this.cutOff = cutOff;
18
        this.calendar = calendar;
19
    }
20

21
    /** The day whose NAV this order gets. It is never a NAV known when the order came in. */
22
    public LocalDate of(Instant receivedAt) {
23
        ZonedDateTime local = receivedAt.atZone(fundZone);
24
        LocalDate day = local.toLocalDate();
25
        if (!calendar.isBusinessDay(day) || !local.toLocalTime().isBefore(cutOff)) {
26
            day = calendar.nextBusinessDay(day);
27
        }
28
        return day;
29
    }
30
}

1
package com.bank.fund;
2

3
import java.math.BigDecimal;
4
import java.math.RoundingMode;
5
import java.util.Optional;
6

7
public final class SubscriptionPricer {
8

9
    private final PricingDay pricingDay;
10
    private final NavRepository navs;
11

12
    public SubscriptionPricer(PricingDay pricingDay, NavRepository navs) {
13
        this.pricingDay = pricingDay;
14
        this.navs = navs;
15
    }
16

17
    /** Empty until that day's NAV has been calculated: the order simply waits. */
18
    public Optional<BigDecimal> units(FundOrder order) {
19
        return navs.find(order.fundCode(), pricingDay.of(order.receivedAt()))
20
            .map(nav -> order.amountTl().divide(nav, 6, RoundingMode.DOWN));
21
    }
22
}

Kendini sına